Nga chuyển đổi cảng phân bón và than để xuất ngũ cốc qua Baltic, Bắc Cực

Các doanh nghiệp Nga đang chuyển đổi một số cầu bến vốn phục vụ phân bón, than và hàng hóa khác tại Baltic và Bắc Cực để xuất khẩu ngũ cốc. Việc điều hướng này diễn ra sau khi các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái làm gián đoạn luồng hàng qua Biển Đen.

Những thay đổi tại Ust-Luga và St. Petersburg

Cảng/cầu bến	Thông tin được Reuters ghi nhận
Ultramar, Ust-Luga	Cầu bến phân bón có công suất công bố 37 triệu tấn/năm, bắt đầu xử lý ngũ cốc từ tháng 8
Đơn đăng ký vận chuyển đường sắt tới Ultramar trong tháng 9	Khoảng 260.000 tấn, dự kiến đi Ai Cập và Saudi Arabia
Lượng phân bón Ultramar xuất năm trước	16 triệu tấn; nguồn trong ngành cho rằng công suất dư giúp việc chuyển đổi chưa chắc ảnh hưởng xuất khẩu phân bón
Modul, St. Petersburg	Có thể xử lý tới 70.000 tấn ngũ cốc đóng container/tháng, nhưng phương án này thường tốn kém hơn
Năng lực ngũ cốc hiện có tại Baltic	Ước tính 2–7 triệu tấn/năm, so với hơn 60 triệu tấn tại các cảng phía nam

Nguồn: Reuters ngày 21/9/2026. Nhiều thông tin trong bài dựa trên nguồn ngành; một số doanh nghiệp được nêu không phản hồi yêu cầu bình luận của Reuters.

Murmansk mở thêm tuyến Bắc Cực

• Cảng thương mại Murmansk, công suất tối đa 24 triệu tấn/năm, cho biết đang chuẩn bị xuất ngũ cốc từ tháng 10.
• Lô đầu tiên 40.000 tấn từ vùng Stavropol đã được thống nhất vận chuyển bằng đường sắt tới Murmansk.
• Murmansk cách cửa ngõ ngũ cốc Novorossiysk khoảng 2.700 km. Cảng tiếp nhận được tàu Panamax và không đóng băng quanh năm, nhưng hành trình đường sắt dài hơn làm thay đổi chi phí giao đến.

Tác động đối với người mua và đơn vị thuê tàu

• Không mặc định cầu bến phân bón phù hợp ngay với thực phẩm: cần kiểm tra quy trình làm sạch, tách luồng hàng, kho kín, kiểm soát côn trùng và nguy cơ nhiễm chéo.
• Đường sắt trở thành mắt xích quyết định: giá giao đến phải tính quãng đường từ vùng trồng tới Baltic hoặc Bắc Cực, năng lực toa xe và thời gian chờ tại ga/cảng.
• Container và hàng rời có cấu trúc chi phí khác nhau: phương án Modul có thể phù hợp lô nhỏ nhưng không thể lấy làm giá chuẩn cho chuyến Panamax.
• Tuân thủ trước khi đặt tàu: ngân hàng, bảo hiểm, chủ tàu, người hưởng lợi và các bên trung gian phải được kiểm tra theo quy định áp dụng cho giao dịch.
• Chưa có cơ sở kết luận phân bón bị đẩy khỏi cảng: cần xác nhận lịch cầu bến và năng lực kho theo từng chuyến thay vì suy ra từ công suất công bố.

Xuất khẩu giảm làm tăng áp lực đổi tuyến

Chỉ tiêu	Số liệu
Tỷ trọng ngũ cốc đường biển Nga đi qua Biển Đen trong niên vụ trước	Gần 90%
Xuất khẩu ngũ cốc tháng 7–8/2026	4,4 triệu tấn, giảm khoảng 31% so với cùng kỳ
Ước tính tháng 9/2026 của Sovecon	2,45 triệu tấn, bằng khoảng một nửa cùng kỳ năm trước

Dữ liệu nông sản tham chiếu ngày 22/9

Chỉ số	Giá	Thay đổi	Nguồn
Ngô CBOT	5,43 USD/giạ	+2,45%	CBOT, dữ liệu Yahoo Finance
Lúa mì mềm vụ đông CBOT	7,26 USD/giạ	-0,07%	CBOT, dữ liệu Yahoo Finance
Đậu tương CBOT	13,28 USD/giạ	+0,61%	CBOT, dữ liệu Yahoo Finance
Khô đậu tương CBOT	368,60 USD/tấn ngắn	-0,03%	CBOT, dữ liệu Yahoo Finance

Các mức giá trên là dữ liệu sàn hoặc chứng khoán niêm yết để tham khảo, không phải giá FOB/CFR do BGK chào. Khi đàm phán phải ghi rõ nguồn và ngày lấy số liệu.

CF Industries ở 123,27 USD/cổ phiếu và Mosaic ở 24,07 USD/cổ phiếu chỉ phản ánh doanh nghiệp phân bón niêm yết, không phải giá urê hạt hoặc DAP.