Nguồn và ngày: gCaptain, bài của Mike Schuler ngày 2/11/2026, tổng hợp thông báo của UK Maritime Trade Operations (UKMTO), Joint Maritime Information Center (JMIC), Hải quân Hoàng gia Oman, Nakilat và Bộ Ngoại giao Qatar. Các sự kiện dưới đây được trình bày theo mức độ mà những cơ quan và doanh nghiệp này đã công bố; danh tính bên tấn công chưa được xác định.
Một chuỗi vụ việc từ ngày 28/10 đến 1/11 đã mở rộng vùng rủi ro từ eo Hormuz ra sâu hơn trong Vịnh Ba Tư. Điểm quan trọng đối với chủ hàng không phải là suy đoán thủ phạm, mà là việc tàu dầu, tàu chở LNG và tàu buôn không nêu tên đều đã bị ảnh hưởng trong một khoảng thời gian ngắn.
Diễn biến đã được báo cáo
| Thời điểm | Vụ việc | Điều đã biết và còn bỏ ngỏ |
|---|---|---|
| 28/10/2026 | VLCC ARZANAH bị một vật thể chưa xác định đánh trúng khi rời eo Hormuz. | JMIC ghi nhận tàu hư hại và thủy thủ an toàn; chưa có kết luận công khai về bên thực hiện. |
| 29/10/2026 | Tàu dầu treo cờ Panama RITI bị đánh trúng gần Khasab, Oman. | Vụ việc gây cháy nhỏ và mất lực đẩy. Hải quân Hoàng gia Oman sơ tán 25 thủy thủ và đưa họ đi chăm sóc y tế. |
| 29/10/2026 | LOUISE 1 bị tấn công cách Khasab khoảng 25 hải lý về phía đông bắc. | Theo JMIC, một xuồng nhỏ được báo cáo đã tiếp cận và gắn hai thiết bị nổ lên thân tàu phía trên mớn nước. Cháy buồng máy làm tàu tạm thời mất khả năng hoạt động; thủy thủ an toàn và tàu sau đó tiếp tục hành trình. |
| 30/10/2026 | Tàu LNG AL MAYEDA của Nakilat bị vật thể chưa xác định đánh trúng, cách đảo Lavan của Iran khoảng 40 hải lý về phía nam. | JMIC cho biết có cháy; Nakilat xác nhận không có người bị thương hay thiệt hại môi trường và tàu vẫn an toàn, còn khả năng hoạt động. |
| 15:09 UTC, 1/11/2026 | Một thuyền trưởng nghe tín hiệu cấp cứu trên kênh VHF 16 từ tàu được báo cáo là vừa bị vật thể lạ đánh trúng trong eo Hormuz. | UKMTO phát cảnh báo 191-26; tên tàu, thiệt hại và tình trạng thủy thủ chưa được công bố. |
| 23:47 UTC, 1/11/2026 | Một tàu dầu đi hướng đông nam bị hai vật thể chưa xác định đánh vào mạn trái, cách Ras Al Khafji của Saudi Arabia khoảng 72 hải lý về phía đông. | UKMTO cho biết toàn bộ thủy thủ đã được kiểm đếm và chưa ghi nhận thiệt hại môi trường; tên tàu và mức hư hại chưa được nêu. |
Mức rủi ro hàng hải
Tại thời điểm chốt dữ liệu ngày 1/11, JMIC vẫn xếp eo Hormuz ở mức đe dọa nghiêm trọng và cho rằng khả năng xảy ra thêm các vụ tấn công có chủ đích là cao. JMIC đếm 18 vụ tấn công đã được xác nhận tại eo biển kể từ ngày 6/10; con số này chưa bao gồm hai cảnh báo UKMTO muộn hơn trong ngày 1/11.
- JMIC ghi nhận 119 lượt tàu được Hoa Kỳ hỗ trợ đi qua eo biển trong ba ngày 29–31/10.
- Khoảng 490 tàu được cho là đang chờ bên ngoài eo Hormuz vào ngày 1/11.
- JMIC cũng báo cáo hoạt động giám sát, máy bay không người lái bay qua, gọi tàu bằng vô tuyến và gây sức ép để tàu dùng tuyến do Iran kiểm soát.
Đây là số liệu tình hình do JMIC công bố, không phải xác nhận rằng eo biển đã đóng hoàn toàn. Bài gốc không đưa ra mức cước, phụ phí rủi ro chiến tranh hay phí bảo hiểm cụ thể; vì vậy không thể suy ra một mức tăng chi phí chung cho mọi chuyến.
Tác động đến cước, bảo hiểm và lịch giao hàng
Rủi ro hiện không chỉ nằm ở điểm hẹp của eo biển. Việc AL MAYEDA bị đánh trúng sâu hơn trong Vịnh Ba Tư cho thấy phương án đi qua được eo biển chưa đồng nghĩa phần còn lại của hành trình không có rủi ro. Tàu mất lực đẩy, cháy buồng máy hoặc phải sơ tán thủy thủ có thể làm gián đoạn lịch giao hàng ngay cả khi cảng xếp và cảng dỡ vẫn hoạt động.
Trong chào cước, cần tách riêng chi phí nhiên liệu, phần bảo hiểm bổ sung, chi phí an ninh, thời gian chờ và số ngày hành trình phát sinh. Một khoản phụ phí tổng hợp không có căn cứ sẽ che mất yếu tố nào thực sự thay đổi. Với LNG và sản phẩm dầu, kế hoạch thay tàu hoặc đổi điểm giao còn phải xét khả năng tương thích cầu cảng, điều kiện hàng và hạn chế kỹ thuật, không chỉ khoảng cách.
Ứng dụng cho hàng hóa, thuê tàu và thương mại
- Trước khi chốt tàu: kiểm tra cảnh báo UKMTO và JMIC mới nhất, vùng loại trừ của bảo hiểm, hướng dẫn của quốc gia treo cờ và yêu cầu của cơ quan hải quân liên quan.
- Trong hợp đồng thuê tàu: rà soát điều khoản rủi ro chiến tranh, cảng an toàn, quyền đổi tuyến, quyền hủy, phân bổ chi phí chờ và nghĩa vụ thông báo. Không mặc nhiên coi mọi chi phí phát sinh là trách nhiệm của một bên.
- Trong báo giá hàng: ghi rõ thời hạn hiệu lực, cảng và tuyến giả định, phần chi phí có thể điều chỉnh nếu bảo hiểm hoặc tuyến đi thay đổi sau ngày báo giá.
- Trong kế hoạch giao nhận: xây dựng phương án cho tàu chậm, mất khả năng hoạt động hoặc phải đổi cảng; đồng bộ cửa sổ giao hàng với thời hạn thư tín dụng và thời hạn xuất trình chứng từ.
- Trong quản trị thủy thủ và tàu: tuân thủ hướng dẫn an ninh hiện hành về liên lạc, nhận dạng và khoảng cách an toàn; quyết định bật hay tắt AIS phải dựa trên chỉ thị có thẩm quyền và đánh giá của tàu, không dựa trên tin đồn.
Kết luận thương mại thận trọng là định giá theo từng tàu, từng tuyến và từng ngày. Chuỗi vụ việc xác nhận rủi ro đang ở mức cao, nhưng chưa cung cấp cơ sở để tuyên bố một mức phụ phí cố định hay một kịch bản đóng cửa chắc chắn.
Trao đổi theo lô hàng cụ thể tại thuê tàu và quản trị hành trình.
Trao đổi theo lô hàng thực tế
Gửi quy cách, cặp cảng, thời gian giao và điều khoản thanh toán. BGK sẽ đối chiếu nguồn hàng, vận tải và chứng từ trước khi báo giá.
Văn phòng Việt Nam: [email protected] / [email protected] | +84 989 005 525
Văn phòng Châu Âu (Tây Ban Nha): [email protected] | +34 604 069 431
